October 27, 1998
Zowel de ongrondwettig benoemde Procureur Generaal als de President van het Hof van Justitie
hebben, zich koppig volhardend in hun onrechtmatige benoeming, het schrijven van de
advocatenorganisaties, die hen wezen op de klaarblijkelijke strijd met de Grondwet,
geretourneerd. De advocatenorganisaties deelden zowel mevrouw mr.Heloise Rozenblad en
mr.Veldema mede, dat hun benoemingen in strijd met de Grondwet zijn geschied, en dat zij als
gevolg van die ongrondwettelijke daad van de regering, de benoemingen als niet gedaan
beschouwen. De regering beeindigt de onafhankelijkheid van de Rechterlijke Macht, als zij de
benoemingen met dwang door zet. Voorshands gaan de advocaten uit van de rechtsstaat, en
krachtens die opvatting zijn alle handelingen die worden verricht door ongrondwettelijk
benoemden nulliteiten. De advocaten deden een dringend beroep op de zich ongrondwettig
gedragende juristen, om de eer aan zichzelf te houden en terug te treden, om op die wijze de
advocaten de gelegenheid te geven, het ontstane constitutionele conflict door dialoog op te
lossen. Mevrouw Heloise Rozenblad retourneerde de brief ongeopend, met de mededeling dat zij
PG is. Ook Veldema stuurde de brief terug. Een tweede poging van de advocatenorganisaties,
leidde tot een herhaling van de (eerdere) terugzending. Met hun handelingen geven zij als juristen
te kennen, geen prijs te stellen op stipte naleving van de Grondwet en handhaving van de
rechtsstaat alsmede communicatie met de advocatuur.
Zo langzamerhand heeft de regering zichzelf qua geloofwaardigheid aan alle kanten klem gezet.
FOLS voorzitter Naarendorp vindt het een kwalijke zaak, dat juist de president splitsingen brengt
in de gemeenschap (het al oude verdeel en heerssysteem). De president tracht thans met valse
argumenten te ontvluchten uit de panieksituatie waarin hij zichzelf heeft gemanouvreerd met zijn
onbehoorlijk bestuurshandelen. Met woorden van voorgaande strekking reageert de Centrale van
Landsdienarenorganisaties (CLO) op de regeringsafwijzing van de eis tot loonsverhoging met
100% voor de ambtenaren. Ook de FOLS acht de betrokken minister ongeloofwaardig, als hij
stelt, dat een loonsverhoging van 100% niet correct is, omdat daardoor inflatie ontstaat, alsof dat
niet het geval zou zijn met de 100% loonsverhogingen van de regering, de
departementsdirecteuren en de militairen, die allen thans voor de tweede keer dit jaar een
salarisaanpassing hebben gehad. De CLO protesteert tegen de kwaliteit van het bestuur van de
overheid, die als onbehoorlijk kan worden aangeduid. De organisatie is van mening, dat het volk
een dergelijk bestuur niet heeft verdiend en wijst in een brief het staatshoofd erop, dat niet slechts
de rechtsstaat gedachte, maar ook de rechtsstaat in stand gehouden en beleefd moet worden. De
CLO stelt, dat de verklaring van de regering over de loonsverhoging voor de landsdienaren tegen
alle beginselen van behoorlijk bestuur in, immoreel en totaal onrealistisch is. Op slimme wijze
heeft de president eerst zijn eigen inkomsten verhoogd met terugwerkende kracht tot 1 januari
1998, tot 54 miljoen gulden per jaar, samen met dat van de vice president en de ministers. De
wapendragers heeft hij ook getrakteerd op een loonsverhoging, om die beter te kunnen
misbruiken voor onderdrukkingsdoeleinden. Voorts maakt hij gebruik van subtiele leugens om
zijn chaotisch handelen voor het volk te verbergen. De regering verhoogde eerst de eigen lonen
en die van hun trouwe metgezellen en presenteerde vervolgens een (bezuinigings-)
hervormingsplan. Volgens de FOLS is het plan niets anders dan een tweede
aanpassingsprogramma. Naarendorp gelooft ook niet meer, dat de prijzen van basisbehoeften
omlaag gebracht zullen worden. De president verklaart gewoon onwaarheden. De CLO zegt, dat
de regering tijdens onderhandelingen met hen nimmer een nieuwe visie over loonstructuur heeft
gepresenteerd of daarover zelfs maar van gedachten heeft gewisseld. De CLO zegt zich nimmer te
zullen onderwerpen aan verwerpelijke vormen van leiding geven aan dit volk. De ambtenaren
beraden zich om zodoende hun eis kracht bij te zetten voor gelijkgerichte beloningen danwel
loonsverhogingen.
Blijkens cijfers van het Centraal Bureau voor Burgerzaken, CBB, is het aantal geboren babies uit
moeders tussen de 10 en 19 jaar in 1998 toegenomen van 8418 tot 10794. Gelijktijdig blijkt er een
daling te zijn opgetreden van geboorten uit moeders tussen de 10 en 14 jaar. In 1993 werden er in
de aangegeven leeftijdscategorie 430 kinderen geboren, terwijl het aantal dit jaar nog maar 81
betreft. De geboorteaanwas van de bevolking (na aftrek van overledenen) bedraagt in 1998 7916
personen. Alle genoemde, en nog tal van andere gegevens werden vastgelegd in een boekwerk,
dat aan de bewindsman beschikbaar is gesteld.
Als gevolg van de snelle koersontwikkelingen van de afgelopen periode, hebben de huisartsen het
noodzakelijk geacht, hun tarieven aan te passen. In US dollars uitgedrukt zijn de tarieven
hetzelfde gebleven, maar in Sf is de prijs voor een consult van f.4.500,- naar f.6.000,- verhoogd.
Voor de artsen is er sprake van een moeilijke keuze. Verhogen zij de tarieven, dan komen er
minder patienten en als ze niet verhogen, komen ze niet uit de kosten.
Het huidige belastingheffingssysteem voor de goudsector voldoet niet. Er is een nieuw systeem
nodig. Spoedig zullen er door de belastingdienst voorstellen worden gedaan om tot verbetering te
komen. Na eerdere acties op het Stuwmeer zijn er onlangs succesvolle acties op de
Marowijnerivier uitgevoerd, zodat thans ook het ponton goudwinningssysteem binnen bereik van
de belastingen is gekomen. Alle tussen Stoelmanseiland en Albina gelegen installaties zijn integraal
aangepakt. Er hebben registraties, aanslagregelingen en invorderingen plaatsgehad. De
goudvondsten in de Marowijnerivier vertonen overigens een afnemende tendens. In de afgelopen
jaren hebben er grootschalige goudwinningen plaatsgehad, waardoor er schade is ontstaan aan het
milieu. Er worden door de belastingdienst vervolgacties voorbereid, met name voor degenen die
nog niet aan hun betalingsverplichtingen hebben voldaan.
Door personen en groeperingen uit en rond de regeringskongsi wordt er op zodanige wijze met
wettigbewijs en de waarheid omgesprongen, dat het bijna lijkt, dat de Rechterlijke Macht in actie
de voortgang van de rechtsgang in het land verhindert, zonder dat daarvoor geldige redenen zijn.
Derhalve kan het zinvol zijn -althans minimaal voor mensen die hechten aan een democratische
rechtsstaat- de waarheid vanuit de feiten en de rechtswetenschap te benaderen op een eenvoudige
wijze. Vrijdagavond jl. presenteerde Willy Alberga op Apinti televisie een vraaggesprek met de
advocaten mr.Ben Halfhide en mevrouw mr.Rani Sohansingh. Willy Alberga had, naar aanleiding
van de vele door elkaar uitgesproken meningen, behoefte om voor een groter publiek enige
duidelijkheid te brengen in de problematiek rond de geschonden rechtsstaat. Als hoofdlijnen uit
het vraaggesprek kwamen onder andere naar voren, dat een rechtsstaat een land is, waarbij
iedereen ondergeschikt is aan wet en recht. Onder iedereen moet in eerste instantie de overheid
worden verstaan, met inbegrip van alle overheidsdienaren, vanaf de president tot en met de laagste
ambtenaar. De overheid vormt een sterk en machtig lichaam tegenover individuele burgers. De
rechtsstaat kenmerkt zich nu juist, door het bieden van bescherming aan burgers tegenover de veel
machtiger overheid. De overheid is er gewoon ten dienste van alle burgers en de burgers in een
rechtsstaat hebben dan ook de zekerheid, dat wetten hun gerechtvaardigde belangen beschermen.
Wanneer de overheid onevenredig inbreuk maakt op belangen van individuele burgers, kunnen die
burgers via de rechter bescherming afdwingen van de overheid en daarom moet de Rechterlijke
Macht juist onafhankelijk kunnen functioneren. Wanneer nu een overheid zich zo sterk gaat
bemoeien met de Rechterlijke Macht, dat zij buiten iedereen en alles om, hoge functionarissen
gaat benoemen bij de rechtbanken, zal die toevallige regering personen kiezen, die loyaal zijn aan
die regering en dat betekent, dat die personen voorrang zullen toekennen aan de belangen van de
regering, waardoor rechten van burgers te hooi en te gras geschonden kunnen worden. Kortom,
dan is er weer sprake van willekeur en dat mag in een rechtsstaat niet bestaan. Willekeur betekent
gewoon dictatuur. Het bestuur dient zich te houden aan beginselen, zoals onder andere het
beginsel van rechtsgelijkheid voor alle burgers. In het vraaggesprek bracht Willy Alberga naar
voren, waarom er nu zo'n tumult ontstaat over de rechsstaat, omdat ook de toenmalige President
Oosterling en de waarnemend president Von Nioesewand zonder advies van de Rechterlijke
Macht zouden zijn benoemd, volgens president Wijdenbosch. Advocaat Ben Halfhide maakte
evenwel duidelijk, dat de bewering van president Wijdenbosch onjuist is, omdat het Hof voor
mr.Oosterling zelf een voordracht had gedaan voor de invulling van de functie. Bij de
waarnemend president Von Niesewand is er een keuze gemaakt uit een oude voordracht, waarop
vier namen voor kwamen. President Wijdenbosch beweert, dat hij als schrijver van de
desbetreffende artikelen in de Grondwet, beter weet dan ieder ander, wat er met die artikelen is
bedoeld. Mr. Ben Halfhide legt uit, dat de gehele juridische wereld in Suriname, dus met inbegrip
van advocaten, rechters enz., van mening is, dat de benoemingen in strijd zijn met de Grondwet en
dat president Wijdenbosch geen deel uit maakt van die juridische wereld. De president heeft zich
ook op dit punt vergist. Zijn collega, mevrouw mr.Rani Sohansingh leest de essentie voor van
artikel 141, lid 2 van de Grondwet, waaruit blijkt, dat er voor alle leden van de Rechterlijke
Macht, met rechtspraak belast, advies van het Hof vereist is. Artikel 133 lid 3, geeft aan, wie
belast zijn met rechtspraak en daarbij hoort ook de President van het Hof. Voorts blijkt ook, dat
president Wijdenbosch nooit zitting heeft gehad in de commissie, die was belast met de wijziging
van de Grondwet. Bovendien luidt het huidige artikel 141 van de Grondwet vrijwel exact
hetzelfde als het oude artikel 142 (van de oude Grondwet) alleen is er thans de functie van
President van het Hof aan toegevoegd. Het openbreken van de kamer van de President van het
Hof van Justitie is ook in strijd met de Grondwet. Het openbreken en verwisselen van sloten van
de kamer van de hoogste functionaris binnen de Rechterlijke Macht door criminelen in opdracht
van overste Linscheer is zeer schokkend in een rechtsstaat. De zaak is overigens niet zo
eenvoudig als president Wijdenbosch wil laten geloven, dat de heer Veldema om sleutels had
gevraagd, die maar niet beschikbaar werden gesteld enz. Het gaat gewoon om grove inbreuken op
de Grondwet, en de onafhankelijkheid van de Rechterlijke Macht. Ook kwam in het vraaggesprek
met de advocaten duidelijk naar voren, dat president Wijdenbosch zich zeer koppig gedraagt. Mr.
Ben Halfhide merkte ook op, dat hij bij een advocatenkantoor werkt, dat vaker verzoeken van
investeerders ontvangt om advies te geven over de onafhankelijkheid van de rechtspraak.
Wanneer de Rechterlijke Macht wordt beheerst door loyalisten van de regering, hebben
investeerders ook geen belangstelling meer om te komen, dat geeft hen bij voorbaat een
verliezerspositie tegenover de overheid.
-END-